avatar
     
Food

Hoe verspil je minder voedsel?

In Nederland wordt ieder jaar ruim 2 miljard kilo eten weggegooid. Dat is gemiddeld 135 kilo per persoon.

Tempura maken van groenterestjes, quichebodem van oud brood en chocoladecroissants met overgebleven paaseitjes; in het boek Lekker koken met restjes geeft kliekjeskoningin Daisy Scholte praktische tips om voedselverspilling tegen te gaan. In Nederland wordt namelijk jaarlijks ruim 2 miljard kilo eten weggegooid. Daisy wil zoveel mogelijk mensen ervan overtuigen minder voedsel weg te gooien.

Twee miljard kilo eten per jaar, hoeveel is dat per persoon?
“Dat is gemiddeld 50 kilo eten per persoon per jaar en dat staat gelijk aan 330 bananen. Alle Nederlanders bij elkaar gooien dagelijks 10 miljoen boterhammen weg. Per huishouden wordt er per jaar 350 euro aan voedsel weggegooid.”

Waarom ben jij zo met voedselverspilling bezig?
“Ik ben reisjournalist en filmmaker. Tijdens mijn reizen word ik regelmatig geconfronteerd met honger en armoede, terwijl we in Nederland één derde van ons voedsel weggooien. Wij als consumenten zijn de grootste verspillers: dat kan anders.”

Je bent a girl on a mission: hoe zijn de reacties op je boek?
“De reacties op mijn boek zijn heel positief en leuk. Er wordt over mijn boek geschreven precies zoals ik het bedoeld had. Ik wil geen belerend verhaal houden over hoeveel voedsel er wordt verspild, maar mensen op een positieve manier aanmoedigen om bewuster met voedsel om te gaan en ze tips geven hoe je ervoor kunt zorgen zelf minder weg te gooien.”

Merk je dat jij mensen aansteekt met jouw manier van naar eten kijken?
“Ja, het is erg aanstekelijk! Oude boterhammen voor een quiche gebruiken in plaats van bladerdeeg: iedereen had er op kunnen komen. En mensen vinden het leuk omdat de tips die ik geef makkelijk zijn; het zijn dingen die iedereen kan doen en daarom zijn ze makkelijk toepasbaar.”

‘Lekker koken met restjes’ klinkt niet echt sexy, vanwaar de titel?
“Er zijn heel veel mensen die het fenomeen restjes vies vinden. Ik heb heel erg getwijfeld of ik het restjes of kliekjes ging noemen en heb uiteindelijk gekozen voor restjes. De generatie van mijn ouders associëren kliekjes toch met overgebleven voedsel dat persé opgegeten moest worden. En in mijn boek lees je ook dat mijn favoriete onderdeel van koken met restjes is: van niets iets maken. Restjes zijn geen restjes, maar nieuwe ingrediënten!”

Als je kookt met restjes moeten er vaak weer ingrediënten bij en ontstaan er vanzelf weer nieuwe restjes… Wat zijn jouw tips om dit te voorkomen?
“Haha, dat je in een spiraal van restjes terecht komt! Ik krijg die vraag vaker, maar is dat dan erg? Je moet toch elke dag eten. Het hoeft geen probleem te zijn natuurlijk. Een van de onderdelen van koken met restjes is op maat koken: dan houd je niets over. Als je op maat kookt, kun je steeds weer opnieuw beginnen. En veel mensen denken ook alleen aan de avondmaaltijd, maar als je eens een halve courgette over hebt: gebruik die dan voor de lunch!”

Ik denk dat ik voor veel mensen spreek; ik weet soms niet eens wat ik allemaal nog in huis heb. Hoe zorg jij ervoor dat je dat wel weet?
“Op de korte termijn werkt het goed als je ’s ochtends voordat je de deur uitgaat even een foto maakt van je koelkast. Als je ’s avonds in de supermarkt staat, dan weet je nog wat je hebt. Vaak krijg je een hele volle voorraad omdat je je in de supermarkt laat verleiden door aanbiedingen. Bijvoorbeeld twee zakken spinazie voor de prijs van één: tegen de tijd dat je aan de tweede zak toe bent, is deze verrot.”

Waar kun je makkelijk mee beginnen als je iemand bent die vaak etenswaren weggooit?
“Ik denk dat het begint bij bijhouden hoeveel je eigenlijk weggooit. Je hoeft niet direct te stoppen met eten weggooien. Het moet langzaam gaan. Het is aangetoond dat het beste werkt als je twee weken lang elke dag opschrijft wat je weggooit. Het beste kun je ook alles wat je weggooit nog even wegen. Na twee weken is het vaak schrikken. En als je er dan mee aan de slag gaat, moet je er vooral de lol van inzien!

Dat straalt je boek heel erg uit: dat het leuk is!
“Dat is het ook echt. Ik heb een vriend die houdt helemaal niet van koken, maar soms moet het gewoon. Als het op hem aankomt gaat hij met tegenzin de keuken in. Hij is zo iemand die denkt: ‘die halve komkommer die je weggooit: boeiend!’ Maar nu hij weet dat je van oud brood zelf de lekkerste croutons maakt doet hij niet meer anders! Hij heeft er echt plezier in en als we etentjes hebben met vrienden, dan maakt hij standaard zelfgemaakte croutons voor de salade! Een ander motivatie is natuurlijk geld: als je gaat zien hoeveel het je gaat opleveren als je minder weggooit, wordt het nog leuker.”

In je boek schrijf je over de “no-waste feesten” die je geeft voor vrienden, wat houden deze feesten precies in?
“Ik nodig al mijn vrienden uit te komen eten en iedereen neemt de restjes eten die hij nog in huis heeft mee. Je spreidt alle restjes uit op tafel en maakt dan groepjes van ingrediënten waarmee je iets zou kunnen maken. Iedereen neemt de verantwoordelijkheid over een gerechtje. Het is eigenlijk kliekjes-tapas: het kost niks! Het enige dat je even moet halen is een lekker flesje wijn!”

Tips van Daisy:

  • “Beurse bananen rotten sneller. Als je ze ophangt worden ze minder snel bruin door botsingen met andere groenten en fruit.”
  •  “Aardappels bewaar je koel en donker en droog, maar nooit in de buurt van uien. Dan gaan ze sneller wortel schieten.”
  • “Prik met een sateprikker een gaatje in een citroen als je maar een paar druppels nodig hebt. Pers de druppels eruit, dek het gaatje af door de prikker terug te duwen en bewaar de citroen in de koelkast.”

Op All Day Every Daisy lees je nog meer tips van Daisy! Wil je het boek ‘Lekker koken met restjes’ zelf bestellen: dat kan hier. Hier zie je ook de supergeestige boektrailer die Daisy maakte!